Verslag van de directie

Het jaar 2001 was voor de VDL Groep een wisselend jaar. De start was redelijk, maar de laatste twee kwartalen kenden een diepe terugval. Dankzij een overname heeft de VDL Groep, ondanks de algehele teruggang in de economie, over 2001 een recordomzet geboekt. De geconsolideerde omzet is gestegen van 512 miljoen euro in 2000 naar 559 miljoen euro in 2001, een stijging van ruim 9%.

In 2001 stond het resultaat flink onder druk. De autonome omzet daalde, hetgeen een onderbezetting tot gevolg had. Daarnaast werd de concurrentie steeds mondialer, wat een grote prijsdruk met zich meebracht. Om de dalende conjunctuur het hoofd te bieden moesten we sterk kosten besparen. Een flinke vermindering van het aantal uitzendkrachten en contractmedewerkers had weliswaar resultaat, maar deze besparingen werden voor een deel teniet gedaan door de sterke stijging van de loonkosten (70% van alle kosten). Het netto resultaat daalde daardoor met 21% van 21,1 miljoen euro naar 16,6 miljoen euro over 2001. Om onze concurrentiepositie te behouden zal loonmatiging derhalve een absolute noodzaak zijn. Door de overname is het aantal medewerk(st)ers per einde van het jaar slechts fractioneel gedaald, van 3.841 in 2000 naar 3.813 in 2001.

Omzet

De groei van onze omzet is in hoofdzaak gerealiseerd in het buitenland. De in Nederland behaalde omzet daalde licht. Dit komt ook omdat diverse OEM’ers, Original Equipment Manufacturers, zowel hun markt als hun inkooppotentieel naar Oost Europa verplaatsen.

Werkterrein

Als de omzet van de VDL Groep wordt opgesplitst naar de twee werkterreinen toeleveringen en eindproducten, blijkt dat de relatieve omzetbijdrage van de sector eindproducten in 2001 weer is toegenomen, nadat het in 2000 licht was gedaald. Dit is toe te schrijven aan de eerder genoemde overname. Met een omzet van 436 miljoen euro heeft de sector eindproducten het grootste aandeel in de totale omzet.

	2001		2000
	euro mln	%	euro mln	%
Eindproducten	436	70	363	63
Toeleveringen	190	30	211	37
	--------		--------
	626		574

Eindproducten

Ondanks de economische recessie is de omzet in de sector eindproducten met 20% gestegen ten opzichte van vorig jaar. Door synergie binnen de Groep heeft ook de sector toeleveringen hier voordeel van gehad.

	2001		2000
	euro mln	%	euro mln	%
Bussen/bus-chassis	217	49	212	59
Veersystemen	71	17	-	-
Productieautomatisering	43	10	51	14
Warmtewisselaars	41	9	37	10
Zonnebanken/dakkoffers	39	9	36	10
Intensieve veehouderij	18	4	18	5
Containersystemen	7	2	5	1
Diversen	-	-	4	1
	-------		-------
	436		363

Bussen en bus-chassis
De omzet van de busdivisie is fractioneel gestegen ten opzichte van de omzet van vorig jaar. Van 212 miljoen euro in 2000, naar 217 miljoen euro in 2001. De busdivisie heeft de verliesgevende situatie van 2000 weten om te buigen in een licht positief resultaat over 2001. De vorig jaar aangekondigde samenwerking met VOLVO Bus & Coach in Zweden ontwikkelt zich volgens verwachting.

Bij chassisbouwer DAF Bus International is de omzet met bijna 2% gestegen. De voor hun belangrijkste markt, Engeland, is door economische recessie en de MKZ-crisis sterk afgenomen. Het marktaandeel is flink toegenomen door de nieuwe midibus chassis. In 2001 is naast invoering van de Euro-3 voertuigen verregaande modularisering en standaardisering doorgevoerd. De orderportefeuille is op gelijk niveau als vorig jaar en de vooruitzichten zijn redelijk.

De overige busbedrijven hebben in 2001 exact dezelfde gecombineerde omzet behaald als in 2000, ruim 158 miljoen euro. Het resultaat van de groep is sterk verbeterd naar een licht positief resultaat. De samenwerking met Volvo Bus schept een goed perspectief voor de toekomst. De orderportefeuille heeft zich in het eerste kwartaal van 2002 gunstig ontwikkeld. Na een moeizame start geeft deze stijging vertrouwen voor 2002.

Het project Phileas, een voertuig voor hoogwaardig openbaar vervoer, verloopt volgens plan. Eind 2001 verscheen het eerste prototype van de Phileas, dat op 4 januari 2002 officieel door minister Netelenbos gepresenteerd werd. In 2003 zal in Eindhoven en Veldhoven een dienstregeling met 12 voertuigen van start gaan.

Veersystemen
Medio 2001 werd Weweler door de VDL Groep overgenomen. Weweler richt zich op de ontwikkeling, productie en verkoop van veren en veersystemen voor het wegtransport. De omzet van Weweler over 2001 is 8% gestegen ten opzichte van het voorgaande jaar. De groei vond met name plaats in de OEM-markt. De resultaten zijn achtergebleven door met name hogere kosten en prijsdruk. Voor 2002 wordt een terugval in omzet verwacht, die echter grotendeels gecompenseerd kan worden door nieuwe exportcontracten.

Productieautomatisering
Productieautomatiseerder Steelweld heeft een moeilijk jaar achter de rug. De omzet kende een zware terugval van bijna 16%. Dit heeft tot een aanzienlijke onderbezetting geleid, waardoor helaas ook verliesgevende orders werden aangenomen. Dit alles heeft geleid tot een fors verlies. We hebben een reorganisatie doorgevoerd om deze situatie te veranderen. Daarbij is sterk de nadruk komen te liggen op de kernactiviteit en zal het ‘maakdeel’ uitbesteed worden naar lagelonenlanden, onder andere naar de eigen VDL-vestiging Steelweld-Simtex. Slecht renderende projecten zijn nagenoeg afgesloten. De reorganisatie is inmiddels in volle gang en daarnaast zijn we de laatste maanden zeer succesvol geweest met het binnenhalen van enkele grote orders, zodat we over 2002 een aanzienlijk verbeterde situatie verwachten.

Warmtewisselaars
De resultaten van KTI Belgium over 2001 zijn boven verwachting als gevolg van het afsluiten van een groot project dat liep over verschillende jaren. Na de gebeurtenissen van 11 september zijn veel investeringen in de olie-, gas- en petrochemische industrie vertraagd, maar komen nu langzaam weer op gang. Voor 2002 wordt echter verwacht dat de marges daardoor onder druk zullen blijven staan. Ten aanzien van de resultaten van KTI Belgium verwachten we voor 2002 de normale lijn toch te kunnen handhaven.

Zoals verwacht heeft de windenergiemarkt de omzet van de Klima-bedrijven doen toenemen. In de semi-conductor markt heeft Klima haar omzet in 2001 kunnen stabiliseren. Het aantal toeleveringen aan de agrarische sector is gedaald, maar de verwachting is dat deze markt in 2002 weer zal aantrekken. Klima’s belang in Delmas hebben wij uitgebreid naar 49%. In 2002 voorzien wij een bescheiden groei van de omzet en een verdere verbetering van het resultaat.

Zonnebanken en dakkoffers
Voor Hapro was 2001 wederom een prima jaar. De omzet van zonnebanken en dakkoffers steeg met ruim 8% ten opzichte van het voorafgaande jaar. De groei is vooral te danken aan de uitbreiding op diverse exportmarkten. De in 2000 geïntroduceerde professionele lijn zonnebanken voor commercieel gebruik is het afgelopen jaar verder uitgebreid en de nieuwe modellen zijn enthousiast ontvangen. De verkoop van zonnebanken voor consumentengebruik is eveneens toegenomen. Het komende jaar zullen wederom een aantal nieuwe modellen zonnebanken en dakkoffers worden geïntroduceerd. Mede hierdoor zal de positieve trend in deze sector naar verwachting worden gecontinueerd.

Intensieve veehouderij
VDL Agrotech heeft een goed jaar achter de rug. De omzet is nagenoeg gelijk gebleven. De afname van de intensieve veehouderij binnen Europa heeft geen invloed gehad op de omzet en het resultaat. Dit komt door de marktverlegging, met name naar Oost-Europa en Zuidoost Azië. Het in 1999 overgenomen Helder Engineering is inmiddels volledig in VDL Agrotech geïntegreerd. In augustus 2001 is het productenpakket van Spiromatic Agro overgenomen. Dit bedrijf is gespecialiseerd in voedersystemen ten behoeve van varkenshouderij. De orderportefeuille voor het begin van 2002 is behoorlijk goed gevuld.

Containersystemen
Het jaar 2001 was een redelijk jaar. Het bedrijf heeft, ondanks de algehele teruggang in de economie in het afgelopen jaar, toch een aanzienlijke omzetgroei van 40% weten te realiseren, met name door toename van de export. In Nederland en België heeft VDL Containersystemen inmiddels een marktaandeel van ruim 50%. In Duitsland hebben we een vestiging geopend om de markt aldaar te kunnen bewerken. De verwachting voor 2002 is dat de positieve trend in deze sector gecontinueerd zal worden.

Toeleveringen

De omzet van de toeleveringsactiviteiten daalde met bijna 10% van 211 miljoen euro in 2000 naar 190 miljoen euro in 2001. Alle sectoren, metaalbewerking, kunststofverwerking alsook assemblage, hebben een steeds moeizamer verlopend jaar gehad. Kostenbesparende maatregelen waren onvoldoende om de teruggang te compenseren. De resultaten van deze groep zijn dan ook aanzienlijk gedaald. De omzet in de sector metaalbewerking ging met bijna 6% naar beneden, kunststofverwerking daalde met ruim 9% en assemblage kreeg met 50% daling de grootste klap. Voornaamste reden voor deze daling zat in de teruggang van de totale industriële economie. Met name die bedrijven die leverden aan de sectoren informatietechnologie en telecommunicatie hadden hier het meeste onder te lijden.

De orderportefeuilles van onze 21 toeleveringsbedrijven waren per einde van het jaar wisselend gevuld. In afwachting van een conjunctureel herstel, verwachten we voor 2002 weinig verbetering van omzet en resultaat. Veel aandacht moet er zijn voor de teruglopende verkopen en de continue prijsdruk. Positief is te noemen dat de daling bij de VDL Groep lager is dan gebruikelijk in onze sector. Onze grote spreiding in diverse markten was daarbij zeer belangrijk. Ook hebben we in 2001 sterk geïnvesteerd in automatisering en robotisering.

	2001		2000
	euro mln	%	euro mln	%
Metaalbewerking	161	85	171	81
Kunststofverwerking	20	10	22	10
Assemblagewerk	9	5	18	9
	-------		-------
	190		211

Acquisities en desinvesteringen

In 2001 hebben we verder gebouwd aan de verbreding van de VDL Groep en aan de uitbreiding van ons productenpakket, onder meer door de overname van de Weweler Groep. Ook dit jaar hebben we helaas enkele verlieslijdende bedrijven moeten sluiten.

Medio 2001 hebben we de Weweler Groep overgenomen. Weweler bestaat uit twee productiebedrijven waarvan de hoofdvestiging, Weweler Nederland, gevestigd is in Apeldoorn. Het tweede productiebedrijf, Weweler-Colaert, is gevestigd in Poperinge (België). In Apeldoorn richt Weweler Nederland zich op de OEM-markt. Terwijl de Belgische tak van het bedrijf zich vooral richt op de vervangingsmarkt. Zij is in dit segment zelfs Europees marktleider. Weweler-Colaert werkt in Nederland ook vanuit Apeldoorn met daarnaast twee filialen in Hoogezand en Spijkenisse. In België heeft zij naast de vestiging in Poperinge nog een filiaal in Hoboken. Tevens is er nog een handelsvestiging in Noorwegen onder de naam Truck & Trailer Industry. De producten van Weweler vormen een goede aanvulling op de automotive producten van de andere VDL-bedrijven. Op deze manier kan de VDL Groep tegemoet komen aan de steeds grotere vraag naar complete samenstellingen en daardoor de positie in deze markt verder uitbouwen. Weweler was voorheen beursgenoteerd, maar VDL heeft ervoor gekozen het bedrijf van de beurs te halen.

Begin van het jaar hebben we de activiteiten van minibusbouwer Denolf & Depla geïntegreerd in een aantal andere busbedrijven van de VDL Groep. Deze kostenbesparende concentratie was een logische stap om ook in de toekomst een sterke speler in de bussector te blijven.

Tevens hebben we in de eerste helft van het jaar Berkhof UK gesloten. Dit verkoopkantoor had te maken met tegenvallende resultaten. Door de samenwerking met Volvo Bus, was het mogelijk de verkoopactiviteiten in Engeland onder te brengen bij Volvo Bus & Coach.

In het najaar van 2001 hebben we VDL Scandinavia, ons verkoopkantoor in Zweden, gesloten. De verkoop vindt nu plaats vanuit Nederland.

Tenslotte hebben we eind 2001 de activiteiten van Steelweld Gauting ondergebracht bij zusterbedrijf Steelweld Deutschland. Vanuit deze vestiging wordt nu de complete Duitse automotive markt bediend.

Investeringen

De VDL Groep heeft in 2001 voor ruim 31 miljoen euro geïnvesteerd in gebouwen, machines en overige bedrijfsmiddelen. Dit is inclusief desinvesteringen en inbreng.

In 2001 is de renovatie bij Hapro International in Kapelle afgerond. De geplande nieuwbouw is voorlopig stopgezet. Dit geldt ook voor de geplande nieuwbouw bij Klima Thermo-Tech in Eindhoven. De nieuwbouw en verbouwing bij Parree Sevenum zijn inmiddels wel volledig afgerond. Vanwege de economische recessie hebben wij in 2001 een terughoudend investeringsbeleid gevoerd. Dit beleid zal in 2002 worden gecontinueerd.

Met betrekking tot de investeringen in machines kan gesteld worden dat de constante modernisering van het machinepark wederom heeft geleid tot nog betere proces- en kwaliteitsbeheersing. Hierdoor is de concurrentiepositie verbeterd en is verdere autonome groei mogelijk.

Medewerk(st)ers

Evenals vorig jaar is het aantal medewerk(st)ers van de VDL Groep iets gedaald. Eind december 2001 bedroeg de totale personeelssterkte 3.813. Het jaar daarvoor hadden we 3.841 medewerk(st)ers, een daling van 1%.

Het ziekteverzuim blijft een punt van aandacht. De afgelopen jaren hebben we er hard aan gewerkt om het verzuim naar beneden te brengen. In 2000 is dat goed gelukt, maar helaas is het verzuim in 2001 weer enigszins opgelopen. Het terugdringen van het ziekteverzuim verdient daarom ook in 2002 ieders aandacht.

In 2001 zijn wij regelmatig met de Ondernemingsraad bijeengekomen. Evenals voorgaand jaar is er op constructieve en open wijze overleg gevoerd en samengewerkt. Tijdens de overlegvergaderingen is onder meer gesproken over de overname van Weweler en de reorganisatie van Steelweld. In de Overlegvergadering is ook de wijziging van het Reglement van de Gemeenschappelijke Ondernemingsraad aan de orde geweest.Verder zijn maatregelen besproken die ondersteunen bij het terugdringen van ziekteverzuim en instroom in de WAO. Er is onder meer gesproken over het opbouwen en afboeken van vakantiedagen tijdens ziekte en er is een reiskostenregeling ingevoerd indien men bij de bedrijfsarts op het spreekuur komt op de locatie van de Arbo-dienst. Verder is het vernieuwde Poortwachtersmodel aangestipt. Hierin krijgt zowel werkgever als werknemer een grotere verantwoordelijkheid in het kader van voorkomen en terugdringen van verzuim.

Veiligheid en milieu

De verantwoordelijkheid voor de veiligheid van medewerk(st)ers ligt bij de werkmaatschappijen zelf. Ook zijn zij zelf verantwoordelijk voor het voorkomen en beperken van de belasting van het milieu. In dit kader, en vanwege kostenbeheersing, wordt er ook steeds meer aandacht geschonken aan energie- en afvalbeheer. Veiligheid en milieu worden wel centraal begeleid. Diverse VDL-bedrijven hebben inmiddels het milieucertificaat behaald. Zij dienen hiermee als voorbeeld voor de andere bedrijven binnen de Groep.

Strategie

De VDL Groep streeft naar een beheerste groei, waarbij het onder controle houden en verbeteren van de organisatie en de financiële positie voorop staan. Het beleid van de VDL Groep is gericht op een voortdurende verbetering van haar concurrentiepositie. Essentieel daarbij is de analyse en de besparing van kosten. Ook wil de VDL Groep het hoogste kwaliteitsniveau bij alle werkmaatschappijen behouden. De investeringen zijn daarom afgestemd op vernieuwing, verbetering en uitbreiding van de producten en de productiemogelijkheden.

Vooruitzichten

Onze vooruitzichten voor 2002 zijn onzeker. De diverse orderportefeuilles zijn stijgende in het eerste kwartaal, maar nog niet bij alle werkmaatschappijen voldoende gevuld. De targets zijn hoger dan de geboekte resultaten over 2001, maar we erkennen dat een herstel van de economie daarbij noodzaak is.

Eindhoven, 8 april 2002

De Directie,

W. van der Leegte (voorzitter)
W. Maathuis
J. Mooren
L. Pas
M. Vermeulen

Terug

Verder